അർമേനിയയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യദിനത്തോടനുബന്ധിച്ച് നടന്ന സൈനിക പരേഡിൽ ഇന്ത്യയിൽ നിർമ്മിച്ച അത്യാധുനിക ആയുധ സംവിധാനങ്ങൾ പ്രദർശിപ്പിച്ചത് അന്താരാഷ്ട്ര ശ്രദ്ധ നേടുകയാണ്.
ഇന്ത്യയും അർമേനിയയും തമ്മിലുള്ള വർധിച്ചുവരുന്ന പ്രതിരോധ സഹകരണത്തിന്റെ തെളിവായികൂടി ഈ പ്രകടനം മാറിക്കഴിഞ്ഞു.
ഇന്ത്യയും അർമേനിയയും തമ്മിലുള്ള പ്രതിരോധ സഹകരണം 2020-ന് ശേഷമാണ് വളരെ ശക്തമായത്. പ്രത്യേകിച്ച്, 2020-ലും 2023-ലും അസർബൈജാനുമായി ഉണ്ടായ സംഘർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷം അർമേനിയ സ്വന്തം പ്രതിരോധ സംവിധാനങ്ങൾ നവീകരിക്കുന്നതിനായി ഇന്ത്യയെ പ്രധാന പങ്കാളിയായി തിരഞ്ഞെടുക്കുകയായിരുന്നു.
ഇതിന് പ്രധാന കാരണം.
അർമേനിയയുടെ പരമ്പരാഗത ആയുധ വിതരണക്കാരായിരുന്ന റഷ്യ, യുക്രെയ്ൻ യുദ്ധവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സാഹചര്യങ്ങളിൽ ആയുധ വിതരണം കുറച്ചതോടെ അർമേനിയ പുതിയ വിപണികൾ തേടാൻ തുടങ്ങി.
ഇതോടൊപ്പം അസർബൈജാൻ, പാകിസ്ഥാൻ, തുർക്കി എന്നിവർ തമ്മിലുള്ള സൈനിക സഖ്യം അർമേനിയക്ക് വലിയ ഭീഷണിയായി മാറി. ഇതിനെ പ്രതിരോധിക്കാൻ ഇന്ത്യയുടെ ആയുധങ്ങൾ അർമേനിയക്ക് അനിവാര്യമായിത്തീർന്നു.
അങ്ങനെ ആണ്
പ്രതിരോധ രംഗത്ത് അർമേനിയ
ഇന്ത്യൻ ആയുധങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച്
തുടങ്ങിയത്.
2022-ൽ ഏകദേശം 2,000 കോടി രൂപയുടെ (210 മില്യൺ ഡോളർ) വലിയൊരു പ്രതിരോധ കരാർ ഇന്ത്യയും അർമേനിയയും തമ്മിൽ ഒപ്പുവെച്ചു. പിനാക (Pinaka) മൾട്ടി-ബാരൽ റോക്കറ്റ് ലോഞ്ചറുകൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ആയുധങ്ങൾ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. തുടർന്ന്, 2022-ൽ തന്നെ 720 മില്യൺ ഡോളറിന് ‘ആകാശ്’ (Akash) മിസൈൽ സംവിധാനം വാങ്ങുന്നതിനും അർമേനിയ കരാർ ഒപ്പിട്ടു. ഇന്ത്യയുടെ ആകാശ് മിസൈൽ സംവിധാനം വാങ്ങുന്ന ആദ്യ വിദേശരാജ്യമായി അർമേനിയ മാറി.
പിന്നീട് ‘സ്വാതി’ വെപ്പൺ ലൊക്കേറ്റിംഗ് റഡാർ, അറ്റാഗ്സ് (ATAGS) പീരങ്കികൾ, മാർഗ് (MaRG) ഹോവിറ്റ്സറുകൾ, ലോയിറ്ററിംഗ് മ്യൂണിഷൻസ് (ALS-50) തുടങ്ങിയ ആധുനിക സംവിധാനങ്ങളും ഇന്ത്യയിൽ നിന്ന് അർമേനിയയിലേക്ക് എത്താൻ തുടങ്ങി. 2020-ന് ശേഷം ഇതുവരെ ഏകദേശം 2 ബില്യൺ ഡോളറിന്റെ പ്രതിരോധ കരാറുകളാണ് ഇന്ത്യയുമായി അർമേനിയ ഒപ്പിട്ടിട്ടുള്ളത്.
ഇത് ഇന്ത്യയ്ക്ക്
വളരെ വലിയൊരു നേട്ടമായി
മാറുകയും ചെയ്തു.
പ്രതിരോധ ഉപകരണങ്ങൾ വാങ്ങുന്നതിലുപരി, ഇരു രാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള ഉന്നതതല പ്രതിരോധ സഹകരണം വർധിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇന്ത്യൻ പ്രതിരോധ ഉദ്യോഗസ്ഥരും അർമേനിയൻ സംഘങ്ങളും തമ്മിലുള്ള പരസ്പര സന്ദർശനങ്ങളും, പരിശീലന പരിപാടികളും ഈ ബന്ധത്തെ കൂടുതൽ ദൃഢമാക്കി. 2026 ഫെബ്രുവരിയിൽ ഇന്ത്യയുടെ ചീഫ് ഓഫ് ഡിഫൻസ് സ്റ്റാഫ് (CDS) ജനറൽ അനിൽ ചൗഹാൻ അർമേനിയ സന്ദർശിച്ചത് ഈ ബന്ധത്തിന്റെ ആഴം വ്യക്തമാക്കുന്നുണ്ട് .
പരേഡിൽ
ശ്രദ്ധേയമായ ഇന്ത്യൻ ആയുധങ്ങൾ:
ആകാശ് എയർ
ഡിഫൻസ് സിസ്റ്റം: ഡി.ആർ.ഡി.ഒ വികസിപ്പിച്ച അത്യാധുനിക വ്യോമ പ്രതിരോധ സംവിധാനം.
ATAGS 155mm ആർട്ടിലറി ഗണ്ണുകൾ: കല്യാണി ഗ്രൂപ്പും ഡി.ആർ.ഡി.ഒയും ചേർന്ന് വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത ലോകോത്തര നിലവാരമുള്ള പീരങ്കികൾ.
ട്രജൻ (Trajan) 155mm ആർട്ടിലറി സിസ്റ്റം: എൽ ആൻഡ് ടി (L&T) നിർമ്മിച്ച 52-കാലിബർ ആർട്ടിലറി ഗൺ.
മാർഗ് (MaRG) 155-BR: കല്യാണി ഗ്രൂപ്പിന്റെ ട്രക്ക് മൗണ്ടഡ് സെൽഫ് പ്രൊപ്പൽഡ് ഹോവിറ്റ്സർ.
സ്വാതി വെപ്പൺ ലൊക്കേറ്റിംഗ് റഡാർ: ശത്രുക്കളുടെ ആയുധങ്ങളുടെ സ്ഥാനം കൃത്യമായി കണ്ടെത്തുന്നതിൽ മിടുക്കനായ ഡി.ആർ.ഡി.ഒ-ബി.ഇ.എൽ (BEL) സംയുക്ത ഉൽപ്പന്നം.
പിനാക മൾട്ടി-ബാരൽ റോക്കറ്റ് ലോഞ്ചറുകൾ (MBRL): ഡി.ആർ.ഡി.ഒ വികസിപ്പിച്ച അതിശക്തമായ റോക്കറ്റ് വിക്ഷേപണ സംവിധാനം.
ALS-50 ലോയിറ്ററിംഗ് മ്യൂണിഷൻസ്: ടാറ്റ നിർമ്മിച്ച അത്യാധുനിക ഡ്രോൺ ആയുധ സംവിധാനം.
ഇന്ത്യൻ പ്രതിരോധ കയറ്റുമതി ചരിത്രത്തിലെ സുപ്രധാന നാഴികക്കല്ലാണ് ഈ നേട്ടം. ആഗോള വിപണിയിൽ ഇന്ത്യൻ ആയുധ സംവിധാനങ്ങൾക്കുള്ള സ്വീകാര്യത വർധിച്ചുവരികയാണെന്ന് അർമേനിയയുടെ ഈ നീക്കം വ്യക്തമാക്കുന്നു. സങ്കീർണ്ണമായ ഭൂപ്രകൃതിയിലും യുദ്ധ സാഹചര്യങ്ങളിലും അങ്ങേയറ്റം കാര്യക്ഷമമായി പ്രവർത്തിക്കാൻ ശേഷിയുള്ളവയാണ് ഈ ആയുധങ്ങൾ.
അർമേനിയയുമായുള്ള നയതന്ത്ര-സൈനിക ബന്ധം ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിൽ ഇന്ത്യ വലിയ താൽപ്പര്യമാണ് കാണിക്കുന്നത്. ഇരു രാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള സുരക്ഷാ സഹകരണം മേഖലയിലെ സൈനിക സന്തുലിതാവസ്ഥയിൽ വലിയ മാറ്റങ്ങൾ കൊണ്ടുവരുമെന്നാണ് പ്രതിരോധ വിദഗ്ധർ വിലയിരുത്തുന്നത്.
ഇന്ത്യയും അർമേനിയയും തമ്മിലുള്ള ഈ പ്രതിരോധ സഹകരണം വരും വർഷങ്ങളിൽ കൂടുതൽ മേഖലകളിലേക്ക് വ്യാപിക്കുമെന്നാണ് സൂചനകൾ. സങ്കീർണ്ണമായ ലോക രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യത്തിൽ, വിശ്വസ്തനായ ഒരു പ്രതിരോധ പങ്കാളി എന്ന നിലയിൽ ഇന്ത്യ അർമേനിയയുടെ ഉറച്ച പ്രതീക്ഷയായി മാറിക്കഴിഞ്ഞു.
